KAS-DER-FED DANIŞMA KURULUMUZ

 
İçİşleri, Çalışma ve Sosyal Güvenlik
ve Devlet Eski Bakanı

Değerli Hemşehrilerim;

Kastamonu, Malazgirt Zaferini takiben Türk-İslam hakimiyetine girmiş, aziz yurdumuzun diğer yöreleri gibi bize vatan kılınmış kadim bir coğrafyadır.Aynı zamanda, Selçuklu’nun batıdaki iki uç beylerbeyliğinden biridir.Uçlar:”Devleti bekleyenler, milletin devamını sağlayanlardır.” Bu tarihi misyon, o coğrafyanın çocuklarının alınlarına yazılan kutlu bir emanetti.

Bölgemizin ilk fatihleri, Çobanoğulları ve Candaroğulları döneminde bu kutlu görev en güzel şekilde yerine getirildi. Şükür ki aynı heyecanla nesilden nesile bu günlere kadar ulaştı.Üç beylerbeyliğinin güçlü hükümdarları, Osmanlı’nın Anadolu’da birliği sağlamasına, bir cihan devleti kurmasına destek oldular, yol gösterdiler, yardım ettiler. Osmanlı döneminde Kastamonu havlisi mümtaz bir merkez ve önemli sancak beyliklerinden biri oldu.

Kastamonu, Gazi Mustafa Kemal ATATÜRK’ün önderlik ettiği Milli Mücadelenin can damarı olmuş, vatanımızın diğer bölgeleri gibi, tüm varlığı istiklal mücadelesinde adamış bir yerdir.Bilinmelidir ki; tarihi gelişimi içinde bahsettiğimiz Kastamonu bugünkü sınırları aşan bir coğrafyadır. Zamanında Anadolu dendiği zaman Kastamonu akla gelirmiş. O nedenle “Üsküdar’a kadar Kastamonu” sözü tarihi bir gerçekliğin ifadesidir. O tarihi coğrafyadan bugün dokuz vilayet çıkmıştır. Dolayısıyla tüm bu vilayetlerde yaşayan vatandaşlarımız, hem Kastamonu hem de birbirleriyle hemşeri hukukuna sahiptir.

Tarihi kesen kaymaları, bölgelerin geleceklerini de yakından etkilemiştir. Kastamonu ve genelde Batı Karadeniz havzası son yüzyılda bu değişikliklerden çok etkilenmiştir. Art arda gelen büyük harpler, üretim biçimlerinin değişmesi, ticaret yollarının önemini kaybetmesi gibi sosyo-ekonomik nedenler, bölge insanının büyük merkezlere göç etmesine sebep olmuştur.

Kastamonu, son istatistiklere göre İstanbul’da en çok nüfusu olan ikinci il konumundadır. her beş kişiden biri Batı Karadeniz illeri nüfusuna kayıtlıdır. Bu büyük potansiyel karşısında STK’larımıza önemli sorumluluklar düşmektedir. Derneklerimiz uzun yıllar iyi niyetli çalışmalar yapmışlar ve yeterli tecrübeye sahip olmuşlardır. Bugün, gelişen şartlara göre yeni adımlar atmanın zamanı gelmiştir.

Kanaatimizce STK’larımız şu üç noktaya odaklanmalıdır; 

 1- Hemşehrilik bilincinin geliştirlmesi, kültürmüzün, gelenek ve göreneklerimizin yaşatılması, hemşehrilerimizin arasında yardımlaşma ve dayanışmanın sağlanması gibi bu güne kadar yapılanları daha kapsayıcı bir şekilde yapmaya devam etmek.
2- Kentlileşme; hemşehrilerimizin yaşadığı kent değerlerini benimseme, özümsene ve kentte tutunma, hayatın her alanında temsil edilme gibi uğraşlarda yol göstermek destek olmak.
3- Hemşehrilerimizin yoğun olarak yaşadığı kentlerle, Kastamonu birlikteliği sağlamak. Her iki parçanın potansiyellerini birleştirerek hayatı daha yaşanabilir kılmak.

4-Kastamonu havalisi tüm varlığını birbirileriyle hemşehri hukukuna her beş kişiden biri kent değerlerini özümsemek.

Bir strateji dahilinde derneklerimizin bu hedefleri gerçekleşeceğine inanıyorum. Yeter ki meseleye memleket meselesi olarak bakalım. Kadınları, gençleri, bu büyük yolculuğa ortak edelim. İstanbul KAS-DER-FED ‘in değerli Başkanı Fatma KIRANOĞLU hanımefendi ve arkadaşlarının çalışmalarını takdirle takip ediyorum. Bu vesile ile yeni açılan web sayfamızın da hayırlı olmasını temenni eder, başarılar diler, tüm hemşehrilerime  gönülden selem ve saygılarımı sunarım.                                                                                  Murat BAŞESGİOĞLU

 
Recep Muhlis Gür
E. Kaymakam-Mülkiye Başmüfettişi
Araştırmacı Yazar
Ankara - Mart 2021

KASTAMONU'LU OLMAK

90’lı yılların başıydı, Muğla’nın Ortaca ilçesinde kaymakamdım. İlçede göreve başlayalı birkaç ay olmuştu. Bir gün makamdayken sekreter hanım içeri girdi ve bir Bey’in geldiğini ve görüşmek istediğini söyledi. Böyle durumlarda toplantım veya içerde özel bir misafirim yoksa gelenleri hemen içeri alırdım. “Gelsin” dedim.

Kıyafeti halk tipi olan 60’lı yaşlarda, şöyle palabıyıklı, hâsılı kabadayı kılıklı bir adam içeri girdi. Masaya doğru gelerek “Ortaca’ya hoş geldin, beyim” dedi ve ben de “Sen de hoş geldin” deyip tokalaştıktan sonra ayakta; biraz heyecan biraz da gün görmüşlüğün verdiği tavırla, gırtlaktan çıkan kalın ve yüksek sesle konuşmaya başladı:

- Kaymakam Bey! Senin yeni tayin olduğunu duydum. Memleketin Kastamonu’ymuş. Buna sevindim. Ben askerliğimi yaparken aynı bölükte çok samimi bir arkadaşım vardı, o da senin gibi Kastamonuluydu, dedi ve yumruğunu havaya kaldırarak, candan bir şekilde gayet yüksek sesle devam etti;

- Kastamonulular delikanlı olur! Mert olur! Dürüst olur! Ben böyle tanıdım. O arkadaşımla yıllar oldu hâlâ mektuplaşırız. Senin gibi birinin geldiğine memnun oldum. Ben seni rahatsız etmedim herhal… Sade, böyle hoş geldin demek için gelmiştim, dedi. Ben de kendisini oturttum, bir çay ikram edip biraz sohbetten sonra uğurladım.

İşte hemşehrilerimiz böyle insanlar, böyle seviliyorlar. İşte Kastamonulu olmak böyle bir şey.

Rastladığım, görüştüğüm, Kastamonu’da görev yapmış, memleketimizin ekmeğini yemiş suyunu içmiş, insanıyla haşır neşir olmuş vali, kaymakam gibi meslektaşlarımdan da memleketimiz insanı ile ilgili hep böyle övücü sözler duydum; ve emin olun ki onların hepsi bu konuda samimi idiler. Onların Kastamonu’yu ve Kastamonuluları anlatırken yüzlerinin hemen tebessüm ettiğini görmek beni daima mutlu etmiştir.

Doğrusunu söylemek gerekirse Kastamonu insanı gerçekten misafirperverdir. Arkadaşlığı hoştur, elinde ne varsa hemen bölüşür, paylaşır.

İnsanlar nasıl iyi ve kötü olur biliyor musunuz? Menfaatçiyse, tanıştığı görüştüğü birisinden bir şeyler koparmak için onu aldatmaya çalışıyorsa, işte o iyi bir insan değildir. Aksine insanlardan bir şeyler koparmak değil de bir şeyler vermeye çalışan, dostuna arkadaşına yardım eden biriyse işte o iyi insandır. Hemşehrilerimiz de böyle yardımsever insanlardır. Peygamber Efendimiz ne demiş; “İnsanların en hayırlısı insanlara faydalı olandır.” İşte birbirimizin hayatını kolaylaştırmanın en güzel ölçüsü…

Kastamonu’nun sevilmesinin ikinci özelliği tabii ki tarihî bir şehir olması ve coğrafi yapısının muhteşem güzelliklere sahip olmasıdır. Yurdumuzun her

tarafından tarih fışkırıyor ama Kastamonu’nun tarihi zenginliği ile Türkiye’nin ancak birkaç şehri tartışılabilir. Şehir merkezindeki camiler, şadırvanlar, külliyeler, imarethaneler, medreseler, türbeler, hanlar, hamamlar, tarih ve kültür müzesi, saat kulesi, tarihi hükümet konağı ve ortasından boylu boyunca akan “çay boyu” dediğimiz mevki ve nihayet hükümet meydanı birlikte düşünüldüğünde insanı alıp tarihin derinliklerine götüren ruhu dinlendirici bir ortam oluşturuyor.

Hele erenlerinin çokluğu Kastamonu’muza ayrı bir değer katmaktadır. Anadolu’nun hiçbir şehrine nasip olmayan sayıdaki türbeleriyle tam bir “Evliyalar Şehri” unvanını almaya hak kazanmıştır. Bölge insanı tarafından Hazreti Pir diye anılan ve Hz. Mevlana, Hacı Bayram-ı Veli, Hacı Bektaş-ı Veli ile birlikte Anadolu’nun 4 temel direğinden biri olarak kabul edilen büyük âlim Şeyh Şaban-ı Veli Hazretleri Kastamonuludur ve türbesi Kastamonu’nun merkezindedir.

Türkiye’nin birkaç şehri dışında tamamını gezmiş ve görmüş biri olarak şunu söyleyebilirim ki;

Siz biliyor musunuz? Türkiye’nin hiçbir şehir merkezinde bu kadar tarihi, turistik yer gösteren tabelanın üst üste geldiği bir şehir yoktur.

Siz biliyor musunuz? ilçelerin ve coğrafi yapısının güzellikleri Karadeniz sahil kesimi ile birlikte düşünüldüğünde, göreceğiniz manzara, değil Türkiye’nin Dünya’nın çok az bölgesinde bulunur. Sanki Yüce Allah bu kadar güzelliği yan yana Kastamonu’ya bahşetmiştir.

Bakın size Kastamonu’nun insanını, özelliklerini ve güzelliklerini anlatan unutulmaz bir hatıramı daha anlatayım.

Sene 1997 idi. Mülkiye Müfettişi olarak üç arkadaşımla birlikte Valiliği ve Belediyeyi olağan teftişe tabi tutmak için Bayburt İl’ine gitmiştik. Birlikte Bayburt öğretmen evinde kalıyorduk. O tarihte Vali daha sonra Çankırı Valiliği de yapan rahmetli Ali Haydar Öner idi. Bir akşam arkadaşlarımla öğretmen evinin çay salonunda otururken yanında kalabalık bir heyetle Vali Bey geldi. Valinin yanındakiler bayanlı erkekli, genç ve yaşlı olmak üzere yedi sekiz kişilerdi. Vali Bey misafirlerini bizimle tanıştırdı ve haliyle birlikte oturduk. Gelenler o tarihlerde TRT’de yayımlanan İpek Yolu Belgeseli filminin çekim ekibi imiş. Diğer illerden sonra Bayburt’a çekim için gelmişler.

Biraz hoş beşten sonra diğer arkadaşlardan sonra bana memleketimi sorduklarında Kastamonulu’yum, dedim. Aman Allah’ım, daha ben memleketimi söyler söylemez topluluğun tamamının yüzleri gülmeye başladı ve heyecan dolu gözlerle bana bakmaya ve anlatmaya başladılar. Meğer birkaç ay önce Kastamonu’da çekim yapmışlar ve memleketimizden öyle etkilenmişler ki, artık başta heyetin Başkanı olan yaşlıca zat olmak üzere sırayı kapan herkes bana Kastamonu’yu anlatıyordu.

En çok Azdavay, Şenpazar ve Pınarbaşı’ndan etkilenmişlerdi. İşte, bu ilçelerdeki şelaleleri, kanyonları, diğer tarihi ve coğrafi güzellikleri anlata anlata bitiremiyorlardı. O tarihlerde yerli ve yabancı pek turist gelmediği için ilk defa bu bölgeleri kendilerinin keşfetmiş oldukları düşüncesi de onları aşırı derecede mutlu etmişti.

Bir de şöyle bir olay anlatmışlardı. Şu anda hangisinde olduğunu hatırlamıyorum ama yukarıda saydığım üç ilçeden birinde olması lazım. Film ekibinin erkekleri bir kahvehanede otururlarken duvarda büyük siyah benekleri olan çok büyük bir hayvan derisinin asılı olduğunu görmüşler. Bunun satın alınarak buraya getirtilmiş olduğunu sanmışlar ve büyük bir hayret ve merakla bu deriyi nereden bulduklarını sormuşlar. Bunun üzerine köylüler; “Bu canavar, kışın soğuk ve karlı günlerde köyümüze gelir öyle bir yüksek ses çıkarırdı ki, biz evlere çekilirdik. Çünkü gördüğünüz gibi mübarek, aslan gibi yırtıcı bir hayvan. Köyden tavuk, horoz ne bulursa götürürdü. En sonunda bunu vurmaya karar verdik ve tüfeklerimizle vurduk.”

Bu sırada Kastamonu’nun bu kadar uzun konuşulmasından vali rahatsız olmuştu. Zira O, Bayburt’u konuşmak istiyordu. Ara sıra, “Yarın Bayburt’ta çekim yapacağımız yerleri konuşalım.” diyordu ama nafile, misafirler bir türlü Kastamonu’dan vazgeçemiyorlardı.

İnanın hiç mübalağa yapmıyorum gece saat 12’yi geçmişti ama misafirler Kastamonulu birini yakalamışken hâlâ Kastamonu’yu konuşuyorlardı. Neden sonra Vali Bey’in ısrarlı hatırlatmaları üzerine konu Bayburt’a dönebilmişti. Kastamonu’ya dair sohbetin sonunu kendi dillerinden dinleyelim.

“Bölge halkı bizi her gördüklerinde ellerimizi öpüyor, sonra da sarılıp kucaklaşıyorduk, kadınlar etli ekmek yapıyor, tavuk, süt yoğurt, elma ekşisi gibi çeşit çeşit köy ürünlerinden ikram ediyorlardı. Hatta film çekiminin uzun olması sebebiyle biraz fazla kaldığımız için köylüler illa ki, ‘Biz sizi Kastamonu’dan milletvekili seçtirelim!’ demeğe bile başlamışlardı.

Anlaşılan oydu ki; o yıllarda Azdavay, Şenpazar, Pınarbaşı gibi ilçelere pek yabancı uğramadığı için, halkımız bu ekibin gelişinden ziyadesiyle memnun kalmış. Bunun yanında halkımızın aşırı misafirperverliği dolayısıyla da arada çok samimi sevgi ve dostluk bağları oluşmuş. Gelen misafirler de böylece yaşadıklarıyla, gördükleriyle Türkiye’nin ücra bir köşesinde, yıllar öncesinde sanki bin bir gece masallarında yaşıyorlarmış gibi olmuşlar.

İşte, tanıtmamız gereken ve başta Türkiye halkının gezip görmesi gereken ilimiz böyle bir yerdir, işte insanımız böyle insandır. Hele yiyeceklerin çeşitliliği; pastırması, çekme helvası ve sekiz yüzlü rakamlara varan zengin yemek çeşidi ile birlikte kilim ve el dokumaları, baskılı sofra örtüleri, çarşaf bağları gibi daha sayamadığım yüzlerce ürünleri ile Kastamonu anlatıla anlatıla bitirilemeyecek bir memlekettir.

Aslında memleketimizin bu özellikleri düşünüldüğünde kim ne derse desin bu güne kadar tanıtım bakımından asla hak ettiği yere getirilememiştir. Ankara ve diğer şehirlerde rastladığım Kastamonu’yu gezmiş görmüş insanlar da büyülenmiş gibi anlata anlata bitirememektedirler.

Öyleyse Kastamonu’nun tanıtılması konusunda devlet yöneticilerinin yanında Sivil Toplum Kuruluşlarımıza da çok büyük görevler düşmektedir. Kastamonu’muzu tanıtmak ve onu hak ettiği yere getirmek bu amaçla kurulmuş bütün derneklerin boynunun borcudur. Bu böyle olmakla birlikte, şu inkâr edilemez bir gerçektir ki, Kastamonu’ya hizmet için kurulmuş bütün dernekler çok kıymetli hizmetler vermektedirler.

Burada hassaten Kastamonu Dernekler Federasyonu’nun hizmetlerini anlatmadan geçemeyeceğim. Başta Dernek Başkanı Fatma Kıranoğlu olmak üzere derneğin diğer yönetici ve üyeleri gerçekten büyük fedakârlıklarla çok büyük hizmetler vermektedirler. Bu faaliyetleri yeni uygulamaya geçirdikleri internetteki web sitesinde de görmekteyiz. Ayrıca güzel bir yenilik olarak hayata geçirilmiş olan dernek sitesinin de mükemmel denilecek derecede başarılı bir şekilde hazırlanmış olması da gerçekten gurur verici bir tablo oluşturmaktadır.

Bu vesileyle bir Kastamonulu olarak Kastamonu’muza çok değerli hizmetlerde bulunan başta Dernek Başkanı Fatma Kıranoğlu olmak üzere Kastamonu Dernekler Federasyonu’nun diğer yönetici ve üyelerini en kalbî duygularla tebrik eder, çalışmalarının artarak devam etmesini dilerim.